FILM
New York, 1905. Lily Bart (Gillian Anderson) heeft een deel van haar geld verspeeld met kaarten, en is op zoek naar de geschikte huwelijkskandidaat, liefst één met een dikke portemonnee. Het moet sowieso een mariage de raison worden, want de enige man voor wie ze echt amoureu­ze gevoelens koestert, Lawrence Selden (Eric Stoltz), is financieel niet behept genoeg, en moet - oh gruwel - werken voor zijn kost, wat voor de Newyorkse adel geen evidentie is. Toch laat ze omwille van hem verschillende valabele huwelijkskandidaten aan de deur staan. De enige uitweg voor Lily is haar geld te laten investeren door de gladde paling Gus Trenor (Dan Aykroyd), die wil dat Lily in ruil op zijn avances ingaat. Hij meent haar te kunnen chanteren door haar investeringen moedwillig te doen mislukken, en Lily staat al gauw enkele duizenden dollars bij hem in het krijt. Wanneer Lily's oude tante, van wie ze financieel afhankelijk is voor te overleven, hierop de geldkraan dichtdraait en Lily onterft, wordt de druk om te huwen bijzonder groot.




Trenors vennoot, Sam Rosedale (Anthony Lapaglia) presenteert zichzelf als potentiele huwelijkskandidaat, maar Lily houdt de boot af. Ze heeft nog een laatste redmiddel: ze is per toeval in het bezit gekomen van een stapel brieven die het overspel van de adellijke Bertha Dorset (Laura Linney) zwart op wit bewijzen, en zowel Bertha als haar man George (Terry Kinney) zouden waarschijnlijk wel een aardige stuiver voor de brieven willen neertellen. Wat Lily ervan weerhoudt, is dat de man met wie Bertha haar man eertijds bedrogen heeft, Lawrence Selden is, en het openbaar maken van de brieven ook zijn carrière allicht meer schade berokkenen dan goed doen. Lily zinkt intussen meer en meer weg in de armoede, en is ook genoodzaakt te gaan werken.




Toen The X-Files na 9 seizoenen gesloten werden - we rekenen de doorstart even niet mee - zijn zowel David Duchovny als Gillian Anderson naarstig aan een solocarrière beginnen timmeren. Waar Duchovny voor de lichtere komedie Evolution gekozen heeft, heeft Anderson het met dit statische kostuumdrama over een heel andere boeg gegooid, en wilde ze haar klassieke scholing duidelijk nog eens in de verf zetten. Deze verfilming van het gelijknamige boek van Edith Wharton is artistiek zeer geslaagd, maar de loodzware en zwaarmoedige dialogen en de overvloed aan karakters zullen zeker niet het pad effenen voor het grote publiek om hier massaal naar te komen kijken.




De film heeft nochtans drie ijzersterke troeven: Gillian Anderson, die eens te meer bewijst dat ze een zeer getalenteerde actrice is, de immer zwaar onderschatte Eric Stoltz en Dan Aykroyd, in een voor hem atypische schurkenrol. De interessantste rol is ongetwijfeld die van Gillian Anderson, die eens de vrouwelijke tegenhanger mag spelen van een typisch personage uit de romans van Charles Dickens. Ook voor de nevencast heeft regisseur Terence Davies een mooie schare aan veelal Amerikaanse acteurs bij elkaar gebracht, ondanks het feit dat de film een duidelijk stempel van een Europese co-productie meedraagt. Waar er in de prent muziek te horen is, is deze bijzonder mooi, maar het valt toch op dat er grote perioden van stilte in de film zitten, alsof de regisseur de aandacht van de dialoog niet wilde afleiden. Het camerawerk is degelijk maar erg klassiek, en de bombastische belle époque-decors vormen een mooie set.

BEELD EN GELUID
Na een dvd uit de jaren stillekes heeft het British Film Institute deze film in 2025 eindelijk uitgebracht op Blu-ray, want deze stond al zeer lang op mijn verlanglijstje. We krijgen een beeld in het correcte 2.35:1-formaat dat niet altijd even goed belicht is, maar de donkere sfeer moet vooral de sociale neergang van Lily Bart benadrukken. Het valt bijvoorbeeld in opeenvolgende shots op hoe haar kamer hoe langer hoe meer armtierig wordt, totdat er alleen nog een bed en een stoel staat. Details aan de typische vroeg-20ste eeuwse tierlantijntjes zijn ruimschoots aanwezig, en voor liefhebbers van kostuumfilms is deze film dan ook een echte aanrader. De DTS-HD MA 5.1-track is meer dan voldoende voor de dialogen; de gebruikte muziek is schaars, behalve in de openings-en slotscène, en veel ruimtelijke effecten zijn er niet. Er is ook nog een LPCM 2.0-track aanwezig maar die hebben we niet beluisterd.




EXTRA'S
Releases van BFI staan bekend om hun goede selectie aan bonusmateriaal, en dat is voor deze The House Of Mirth gelukkig niet anders. De schijf bevat twee audiocommentaartracks, de eerste met regisseur Terence Davies die nog dateert uit 2001, en één uit 2025 met Marc David Jacobs, een vaste medewerker van het BFI, die zijn vakkennis etaleert, maar soms een beetje saai wordt. In eerste, naamloze documentaire (7:24) omschrijven cast en crew de film, gevolgd door een tweede documentaire On-Location Footage (10:46), een mooi woord voor wat feitelijk een niet interessante B-roll is. Dan volgen gelukkig wat gestoffeerdere cast-en crew-interviews (26:33) waarin onder meer het bronmateriaal van Edith Warton wordt besproken door regisseur Terence Davies en acteurs als Gillian Anderson, Dan Aykroyd en Eric Stoltz, om er maar een paar te noemen. Er zijn nog drie verwijderde scènes met optioneel commentaar (17:07), en een iets hoger gegrepen documentaire Still Lives: The House of Mirth (17:57) waarin literatuurprofessor Caroline Millar van de Canterbury Christ Church University de thema's van Whartons boek en de film bespreekt. Daarna volgt een fotogalerij (4:03), en dan een audio-onlytrack "NFTS Back Stories: Terence Davies" (1:20:41) waarin de regisseur zijn leven en werk bespreekt met Sandra Hebron van de National Film and Television School. Tot slot zijn er 2 trailers (3:33) voorzien, en krijgt u nog bij de eerste persing een leuk boekje cadeau.

CONCLUSIE
The House Of Mirth is eindelijk op Blu-ray verkrijgbaar, zij het dat u het met een Britse versie moet stellen, maar liefhebbers van zware kostuumdrama's zijn hier aan het juiste adres.